Dehonglwyr Iaith Arwyddion Prydain (BSL) / Saesneg a Gwefuslefarwyr

Beth yw Iaith Arwyddion Prydain (BSL)?

Mae BSL yn iaith yn ei rhinwedd ei hun a chanddi ei gramadeg ei hun. Mae trefn y geiriau'n wahanol i'r iaith lafar.

Beth yw dehonglwr BSL / Saesneg?

Dehonglwr yw rhywun sydd (o leiaf) yn ddwyieithog ond a chanddo'r gallu ac sydd wedi'i hyfforddi i weithio rhwng dwy iaith a hwyluso cyfathrebu rhwng pobl fyddar a phobl sy'n gallu clywed.

Terminoleg

Y term cywir yw dehonglwr BSL / Saesneg. Y termau anffurfiol yw dehonglwr BSL neu ddehonglwr iaith arwyddion. Peidiwch â galw dehonglwyr yn 'arwyddwyr'!

Beth mae dehonglwyr BSL / Saesneg yn ei wneud?

Dehongli o un iaith i'r llall, h.y.: llais i arwyddion, gan roi mynediad i bobl fyddar, ac o arwyddion i lais gan roi mynediad i bobl sy'n gallu clywed. Gelwir dehongli o arwyddion i lais yn 'drosleisio'' pan fydd person byddar yn arwyddo; mae'r dehonglwr yn dehongli i'r Saesneg, gan siarad i mewn i feicroffon.

Pwy sy'n defnyddio dehonglwyr iaith arwyddion?

Pobl fyddar y mae BSL yn iaith gyntaf iddynt
Pobl fyddar neu bobl sydd wedi mynd yn fyddar sy'n rhugl mewn BSL, ond y mae Cymraeg neu Saesneg yn iaith gyntaf iddynt
Pobl sy'n gallu clywed nad ydynt yn defnyddio BSL

Cofiwch: Mae rhai digwyddiadau a pherfformiadau yn fwy addas i gael eu deohongli nag eraill; ceisiwch gyngor yn gyntaf os ydych yn ansicr.

Sawl dehonglwr fydd ei angen arnoch?

Perfformiadau

Bydd rhai dehonglwyr yn dehongli sioe gyfan ar eu pen eu hunain, ond efallai y bydd yn well gan eraill weithio gyda dehonglwr arall; gall ddibynnu ar hyd y sioe a'r math o gynhyrchiad.

Cyfarfod byr, anffurfiol lle y gellir cymryd egwyl yn rheolaidd

Efallai y bydd un dehonglwr yn ddigon. Fodd bynnag, bydd angen egwyl fer ar y dehonglwr bob 20 neu 30 munud. Trafodwch gyda'r asiantaeth a / neu'r dehonglwr a fydd angen cyd-ddehonglwr. Pan fydd y dehonglwr yn cyrraedd gofynnwch pa mor aml y mae am gael egwyl.

Cynadleddau neu gyfarfodydd hwy, mwy ffurfiol

Bydd angen o leiaf ddau ddehonglwr. Os bydd mwy nag un person byddar yn mynychu ac os bydd sesiynau llai neu ddewis o weithdai efallai y bydd angen mwy na dau ddehonglwr.

Dod o hyd i ddehonglwyr

Dim ond pobl a chanddynt gymwysterau a phrofiad addas a fydd ar lyfrau asiantaethau ar gyfer dehonglwyr BSL/Saesneg. Gweler y dolenni isod i gael rhagor o wybodaeth am gymwysterau.

Dim ond ambell ddehonglwr yng Nghymru sy'n brofiadol mewn dehongli ar gyfer y theatr, ac yn aml mae'n rhaid archebu eu gwasanaeth gryn dipyn ymlaen llaw. Os ydych yn edrych am ddehonglwyr ar gyfer gweithdy neu ddarlith, mae dewis ehangach, ond nid oes digon i ddiwallu'r galw. Trefnwch ymhell ymlaen llaw er mwyn osgoi cael eich siomi.

Pwyntiau gweithredu

Os nad ydych erioed wedi gweithio gyda dehonglwyr o'r blaen, fe'ch cynghorir i ymynghori â sefydliad i bobl Fyddar neu â Chelfyddydau Anabledd Cymru
Cadernhewch a fyddai pobl fyddar yn debygol o fynychu'r digwyddiad yr ydych yn ei drefnu
Sicrhewch eich bod yn cynnwys cyllideb ar gyfer dehonglwyr iaith arwyddion mewn ceisiadau am grantiau
Cysylltwch ag asiantaeth dehonglwyr iaith arwyddion ymhell ymlaen llaw; rhowch gymaint â phosibl o wybodaeth i'r asiantaeth

Pan fyddwch wedi archeu gwasanaeth dehongli:

Cadarnhewch a fydd angen i'r dehonglydd/dehonglwyr ymarfer gyda'r cwmni ymlaen llaw neu gael y sgript ymlaen llaw
Dylid rhoi tocyn am ddim i'r dehonglydd er mwyn iddo allu gwylio'r sioe cyn iddo ddehongli (rhan hanfodol o'r gwaith paratoi).
Anfonwch fideo o'r perfformiad os bydd un ar gael.
Anfonwch wybodaeth lawn am y digwyddiad, gan gynnwys:
- sgript, trawsysgrif o areithiau neu nodiadau siaradwyr
- trefn y digwyddiad neu'r agenda
- amserlen gydag amseroedd dechrau a gorffen
- cyfarwyddiadau a threfniadau parcio
- manylion cyswllt staff allweddol
Rhowch enwau'r dehonglwyr ar y rhaglen. Noder y dylai dehonglwyr gael eu rhestru ar wahân mewn cyfarfodydd, ac ni ddylid eu cynnwys yn y rhestr cynadleddwyr

Trefniadau ymarferol yn y digwyddiad

Dylech bennu person allweddol i fod yn gyfrifol am gyd-drafod gyda'r dehonglwr yn ystod y digwyddiad
Trafodwch y goleuo a safle'r dehonglwr ar y llwyfan gyda'r dehonglwr, y technegydd a'r cwmni
Darparwch feicroffon i ddehonglwyr sy'n trosleisio
Lluniaeth: Dylech gynnwys dehonglwyr pan fyddwch yn trefnu prydau a lluniaeth ar gyfer y cwmni a'r criw

Cysylltiadau defnyddiol

Cyngor Cymru i Bobl Fyddar (cymorth cyfathrebu). Ffôn: 01443 485 687 E-bost: wcdeaf@freenet.org.uk

Gwasanaethau Cyfathrebu RNID Cymru. Ffôn: 01792 324477, Ffôn testun: 01792 324455, Ffacs: 01792 324422, E-bost: csuneath@rnid.org.uk

Gwefan Cymdeithas Dehonglwyr Iaith Arwyddion

Gwefan Cyngor ar gyfer Datblygu Cyfathrebu â Phobl Fyddar

Gwefan Cymdeithas Pobl Fyddar Prydain

Gweithio gyda gwefuslefarwyr

Beth mae Gwefuslefarwyr yn ei wneud?

Maent yn ailadrodd yr hyn a glywant drwy symudiadau gwefusau, mynegiant ar yr wyneb ac ystumiau naturiol. Nid ydynt yn defnyddio eu llais, a dim ond llais y siaradwr y gellir ei glywed.

Pwy sy'n defnyddio gwefuslefarwyr?

Pobl sy'n drwm eu clyw neu sydd wedi cael eu byddaru ac y mae Cymraeg neu Saesneg yn iaith gyntaf iddynt.

Pa bryd y dylid defnyddio gwefuslefarydd?

Mewn cynadleddau, gweithdai, darlithoedd, cyfarfodydd y mae pobl sydd wedi cael eu byddaru neu sy'n drwm eu clyw yn cymryd rhan ynddynt neu'n gweithio ynddynt. Mae'n anarferol iawn i wefuslefarydd hwyluso perfformiad, ond mae hynny wedi digwydd ambell waith yn y gorffennol!

Dechrau arni

Os nad ydych wedi gweithio gyda gwefuslefarwyr o'r blaen, cysylltwch â sefydliad sy'n gweithio gyda phobl drwm eu clyw neu bobl sydd wedi'u byddaru, neu â Chelfyddydau Anabledd Cymru.

Pwyntiau gweithredu a threfniadau ymarferol

Gweler y rhai ar gyfer dehonglwr iaith arwyddion

Cysylltiadau defnyddiol

Cyngor Cymru ar gyfer Pobl Fyddar (cymorth cyfathrebu). Ffôn: 01443 485 687, E-bost: wcdeaf@freenet.org.uk

Gwasanaethau Cyfathreb RNID Cymru. Ffôn: 01792 324477 Ffôn testun: 01792 324455, Ffacs: 01792 324422, E-bost:csuneath@rnid.org.uk

Gwefan Cymdeithas y Gwefuslefarwyr

Gwefan Cyngor Datblygu Cyfathrebu â Phobl Anabl

Gwefan Hearing Concern

Gwefan National Association of Deafened People